درخشش ایران در شاخص‌های علمی جهانی؛ علوم مهندسی و علائم تجاری

ایران در خروجی‌های دانش و فناوری رتبه ۵۴ جهان را دارد

محمدی کوشکی درباره خروجی‌های دانش و فناوری گفت: ایران در این حوزه با امتیاز ۲۵.۶ رتبه ۵۴ را به دست آورده است. در تولید دانش، رتبه ایران ۳۱ است؛ ثبت اختراع رتبه ۱۳، ثبت اختراع بین‌المللی PCT رتبه ۴۵، مقالات علمی و فنی رتبه ۲۵ و شاخص H مقالات استنادی رتبه ۴۰ را دارد. در اثرگذاری دانش، ایران رتبه ۴۲ را ثبت کرده و رشد بهره‌وری نیروی کار رتبه ۵۵، ارزش شرکت‌های یونیکورن رتبه ۵۸، هزینه نرم‌افزار معادل ۰.۶ درصد GDP و رتبه ۹ و تولید فناوری پیشرفته رتبه ۴۳ را شامل می‌شود. در انتشار و انتقال دانش، ایران رتبه ۱۰۰ را دارد؛ در دریافت‌های مالکیت فکری رتبه ۹۹، در پیچیدگی تولید و صادرات رتبه ۸۵، در صادرات فناوری پیشرفته رتبه ۱۰۶، در صادرات خدمات ICT رتبه ۱۲۵ و در گواهی‌های ISO 9001 رتبه ۹۷ را ثبت کرده است.

سرپرست تیم ملی اختراعات و نوآوری ایران درباره خروجی‌های خلاق نیز گفت: ایران با امتیاز ۲۶.۳ رتبه ۶۴ جهان را دارد. در دارایی‌های نامشهود، ایران رتبه ۱۸ را به دست آورده؛ علائم تجاری با رتبه ۲ و طرح‌های صنعتی با رتبه ۱۶ از مهم‌ترین نقاط این بخش هستند و ارزش برندهای ایرانی حاضر در میان ۵۰۰۰ برند برتر جهان نیز ۱.۱۲ میلیارد دلار اعلام شده که رتبه ۷۶ را به خود اختصاص داده است. در کالاها و خدمات خلاق، ایران رتبه ۱۰۴ دارد؛ صادرات خدمات فرهنگی و خلاق رتبه ۸۴، تولید فیلم‌های سینمایی رتبه ۵۳، بازار سرگرمی و رسانه رتبه ۵۹ و صادرات کالاهای خلاق رتبه ۹۰ را ثبت کرده‌اند.

محمدی کوشکی ادامه داد: در خلاقیت آنلاین، رتبه ایران ۱۳۹ است؛ دامنه‌های سطح بالا رتبه ۵۹ و مشارکت‌های گیت‌هاب رتبه ۱۱۱ دارند و شاخص ایجاد اپلیکیشن‌های موبایلی در رتبه ۱۳۸ قرار گرفته است.

وی با اشاره به برخی شاخص‌های عملکردی ایران در گزارش ۲۰۲۶ افزود: هزینه آموزش در داده موجود سال ۲۰۲۳ معادل ۲.۸۲ درصد GDP و رتبه ۱۱۶، سهم فارغ‌التحصیلان علوم و مهندسی در سال ۲۰۲۱ معادل ۳۵.۰۲ درصد و رتبه ۹، تعداد پژوهشگران ۲۲۳۹.۷۴ نفر به ازای هر میلیون نفر و رتبه ۴۲ و هزینه تحقیق و توسعه معادل ۰.۷۳ درصد GDP و رتبه ۵۰ است. تعداد ثبت اختراع در سال ۲۰۲۴ نیز ۸.۳۱ هزار مورد و رتبه ۱۳ گزارش شده است. همچنین ارزش تولیدات برندهای حاضر در جمع ۵۰۰۰ برند برتر جهان برای ایران ۱.۱۲ میلیارد دلار اعلام شده است.

دانشگاه تهران در صدر سه دانشگاه ایران در پروفایل WIPO

این کارشناس دیپلماسی فناوری با اشاره به بخش دانشگاهی پروفایل ایران گفت: در رتبه‌بندی QS، دانشگاه تهران با رتبه جهانی ۳۲۲ و امتیاز ۴۳.۳۰، دانشگاه صنعتی شریف با رتبه ۳۷۵ و امتیاز ۳۹.۹۰ و دانشگاه صنعتی امیرکبیر با رتبه ۴۵۶ و امتیاز ۳۴.۱۰ در میان سه دانشگاه برتر ایران در این پروفایل قرار گرفته‌اند. در شاخص تعامل دانشگاه با صنعت و مشارکت بین‌المللی نیز دانشگاه صنعتی امیرکبیر رتبه اول داخلی با امتیاز ۶۹.۲۵، دانشگاه صنعتی شریف رتبه دوم با امتیاز ۶۴.۹۵ و دانشگاه علوم پزشکی تهران رتبه سوم با امتیاز ۶۳.۴۵ را به دست آورده‌اند.

محمدی کوشکی افزود: در حوزه خوشه‌های نوآوری نیز ایران یک خوشه در میان ۱۰۰ خوشه برتر جهان دارد و خوشه تهران در رتبه ۶۵ قرار گرفته است؛ فناوری پزشکی مهم‌ترین حوزه ثبت اختراع و مهندسی مهم‌ترین حوزه علمی این خوشه اعلام شده است. در رتبه‌بندی بر مبنای شدت نیز تهران رتبه ۸۸ را به خود اختصاص داده است.

وی با اشاره به موضوع ویژه شاخص جهانی نوآوری ۲۰۲۶ با عنوان «کارآفرینی علم عمیق» گفت: WIPO در این بخش، استارت‌آپ‌ها و شرکت‌های زایشی مبتنی بر دستاوردهای علمی و مهندسی در حوزه‌هایی مانند مواد پیشرفته، انرژی، ژنومیک، فناوری‌های کوانتومی و زیست‌شناسی مصنوعی را بررسی کرده است. در پروفایل ایران، «نئویرا» (Neovira) به‌عنوان یک شرکت زایشی با منشأ ایرانی در حوزه درمان و علوم زیستی معرفی شده که دفتر فعلی آن در بنگلور هند است، در سال ۲۰۲۵ تأسیس شده، ۰.۳ میلیون دلار سرمایه خطرپذیر جذب کرده و ارزش‌گذاری آن در داده گزارش‌شده صفر میلیارد دلار درج شده است.